Καλώς ήρθατε στον ιστότοπο του ιστορικού μας χωριού, όπου μπορείτε να δείτε άρθρα, που αφορούν όλες τις εκφάνσεις του κοινωνικού γίγνεσθαι. Περιπλανηθείτε στις αναρτήσεις μας για να ταξιδέψετε σε μια πλούσια ποικιλία θεμάτων που ετοιμάζουμε με μεράκι και αγάπη για τον ευλογημένο μας τόπο.

ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΜΕ ΤΟ GOOGLE MAPS

ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΜΕ ΤΟ GOOGLE MAPS
Κλίκ στην εικόνα

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Πανοραμική άποψη.

Ι.Μ Αγίου Ιλαριωνος

Ιερός Ναός Αγίου Ιλαρίωνος.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Άποψη του χωριού.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Άποψη πλατείας.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Το μνημείο των ηρώων.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Νερόμυλος.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Πετροντούβαρο.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Σοκάκι.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Πανοραμική άποψη.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Εξωκλήσι.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Ι.Μ Αγίου Ιλαρίωνος.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Πανοραμική άποψη.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Καταρράκτης.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Αγία Παρασκευή.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Φράγμα.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

"Μπιτσκία".

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Εξωκλήσι Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης .

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Εξωκλήσι.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Χορευτικός σύλλογος.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Εκκλησία - κοινότητα.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Το μνημείο των ηρώων.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Άνοιξη.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Χειμώνας.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Χειμώνας.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Χειμώνας.

ΠΡΟΜΑΧΟΙ

Χειμώνας.

Κυριακή, 16 Ιουλίου 2017

"Γιόβανο, Γιόβανκε και η σκοπιανή προπαγάνδα" - Γράφει ο Δημήτρης Ε. Ευαγγελίδης



Δημήτρης Ε. Ευαγγελίδης


Πριν μερικές μέρες είδα συμπτωματικά ένα βιντεάκι εδώ: https://www.youtube.com/watch?v=g31Sa2C-l0A  με τον τίτλο:  «Jovano-Jovanke με Κώστα Νοβάκη στα Περδικκιώτικα 2017», όπου ο γνωστός σκοπιανολάγνος και προπαγανδιστής παρουσίασε το «λαογραφικό του έργο», το οποίο υποτίθεται ότι διασώζει την μουσική παράδοση των ντόπιων της Μακεδονίας. Τραγουδώντας όμως το συγκεκριμένο τραγούδι ξεσκεπάστηκε από μόνος του για το τι ακριβώς εννοεί αναφερόμενος σε «ντόπια τραγούδια». Αξίζει λοιπόν να ασχοληθούμε με αυτό το άσμα, αλλά και κάποιες άλλες λεπτομέρειες.

            Πρώτα-πρώτα να ενημερώσουμε ότι ο τίτλος «Jovano-Jovanke», είναι η κλητική πτώση του σλαβικού ονόματος «Γιοβάνα» (Ιωάννα, Γιάννα) –ονομαστική – και του υποκοριστικού «Γιοβάνκα» αντίστοιχα, οπότε ο τίτλος μεταφράζεται «Γιάννα-Γιαννούλα». Σε τι αναφέρεται; Υποτίθεται ότι είναι το τραγούδι ενός νέου προς την αγαπημένη του που τους χώρισαν οι δικοί της, αλλά χρησιμοποιείται και μεταφορικά. Τι λένε τα λόγια; Αναφέρουν τα εξής:

 

Kraj Vardarot sedish mori   Κάθεσαι δίπλα στον 

                                                   Βαρδάρη μωρέ 

Belo platno belish,                  άσπρο σεντόνι πλένεις 

Belo platno belish dusho,     άσπρο σεντόνι πλένεις 

                                                   ψυχή μου 

Se na gore gledash                 όλο κοιτάς προς τα πάνω 

                                                                                    (πέρα) 


Jovano, Jovanke,                  Γιάννα, Γιαννούλα

Jas tebe te cekam mori,       Εγώ εσένα σε περιμένω μωρέ

Doma da mi dojdesh,           να έρθεις σπίτι μου 

A ti ne dojdash, dusho          και εσύ δεν έρχεσαι ψυχή μου 

Srce moje Jovano...                καρδιά μου, Γιάννα 


Jovano, Jovanke,                     Γιάννα, Γιαννούλα

Tvojata majka mori,                η μάνα σου μωρέ

Tebe ne te pushta,                    εσένα δεν σε στέλνει 

Kaj mene da dojdesh, dusho  να έρθεις σε μένα ψυχή μου

Srce moje, Jovano                     καρδιά μου Γιάννα.

 

Από την γλώσσα του τραγουδιού φαίνεται καθαρά ότι ελάχιστη σχέση έχει με το γλωσσικό ιδίωμα των ντόπιων Μακεδόνων Ελλήνων. Το αρχικό τραγούδι είναι πολύ παλιό, αλλά «προσαρμόστηκε» στην σκοπιανή γλώσσα. Τέτοιες λαθροχειρίες αποτελούν καθημερινή πρακτική με αποτέλεσμα να αλλοιώνουν τα αυθεντικά τραγούδια όταν περιέχουν λέξεις ή ιδιωματισμούς που ανήκουν σε βουλγαρικές διαλέκτους. Η προέλευση πάντως του τραγουδιού πρέπει να είναι η περιοχή της Γευγελής. Και μια λεπτομέρεια που αξίζει να σημειωθεί: Πλάτνο δεν είναι ένα οποιοδήποτε σεντόνι, αλλά το νυφικό σεντόνι, με συγκεκριμένες πάντα διαστάσεις και ύφανση.

Τι εστί Νοβάκης; Προς ενημέρωση παραθέτω απόσπασμα από ένα παλιότερο  (27/3/2004) μακροσκελές κείμενο-υμνολόγιο του διαβόητου εθνοφοβικού Κωστόπουλου, γνωστού από τα άρθρα του ως Ιός, όχι βέβαια της χολέρας, αλλά της ομώνυμης στήλης στην αλήστου μνήμης αθηναϊκή εφημερίδα «Ελευθεροτυπία»:


Τραγούδια -επιτέλους- με λόγια!

"Παραδοσιακά τραγούδια μιας άλλης Μακεδονίας που αποσιωπήθηκε"
 (Κώστας Φώτης, περιοδικό "Jazz & Τζάζ", 4/2003) 
 Υπό κανονικές συνθήκες, η είδηση δεν θα έπρεπε να αφορά τούτην εδώ τη στήλη. Αν μη τι άλλο, η κυκλοφορία μιας καινούριας συλλογής CD ανήκει στη θεματολογία του καλλιτεχνικού -κι όχι του κοινωνικοπολιτικού- ρεπορτάζ. Ας μας επιτραπεί, παρ' όλα αυτά, μια μικρή εξαίρεση. Ο λόγος είναι προφανής -και συνδέεται άμεσα με ένα από τα αγαπημένα θέματα του «Ιού»: τις αθέατες (και συνήθως λογοκριμένες) εγχώριες πτυχές του «ανύπαρκτου» Μακεδονικού. Η είδηση αφορά την πρόσφατη, πρώτη επίσημη κυκλοφορία -και διάθεση στο εμπόριο- παραδοσιακών σλαβομακεδονικών τραγουδιών από χωριά της Δυτικής και Κεντρικής ελληνικής Μακεδονίας. Αλλο ένα ταμπού της εθνικής μας ανασφάλειας ανήκει πλέον, απ' ό,τι φαίνεται, στο παρελθόν. […]

Ας επιστρέψουμε, όμως, στο σήμερα. Πριν από μερικούς μήνες κυκλοφόρησαν (από τις Avlos Editions) τα παρακάτω τρία CD με μουσική και σλαβόφωνα τραγούδια από χωριά και πόλεις της ελληνικής Μακεδονίας:

*«Πουνούντα οτ Σόλουν» (Προσφορά από τη Θεσσαλονίκη). Δεκατρία τραγούδια (τα 7 με λόγια) από τα Κουφάλια, τη Γρίβα (Κρίβα) της Γουμένισσας, το Σαμάρι (Σάμαρ) της Εδεσσας, την Επισκοπή (Πισκόπια) της Νάουσας, την Παλιά Πέλλα (Πόστολ) και τον Αγ. Πέτρο (Πέτροβο) των Γιαννιτσών.

*«Ραζβίλα γκόρα ζέλενα» (Πράσινο δάσος). Δώδεκα τραγούδια (τα 7 με λόγια) από τα Κουφάλια, τη Γρίβα, το Πολύπετρο (Κοσίνοβο) του Κιλκίς, τη Γαρέφη (Σημ. ΔΕΕ: Η Γαρέφη!) (Τσερνέσοβο) της Αριδαίας, τη Ζέρβη και την Αρνισσα (Οστροβο) της Εδεσσας.

*«Μπέλο πόλε ντο μπέλοτο μόρε» (Λευκός κάμπος πλάι σε θάλασσα λευκή). Δώδεκα τραγούδια (τα 9 με λόγια) από τα Κουφάλια, τα Γιαννιτσά, την Έδεσσα, τη Γρίβα, την Καρυδιά (Τέοβο) της Εδεσσας, την Καστανερή (Μπαρόβιτσα) του Κιλκίς και τη Χαλκηδόνα (Ιλιτζίεβο) της Θεσσαλονίκης.

Και τα τρία CD είναι έργο του ίδιου ανθρώπου. Όχι επαγγελματία μουσικού, αλλά ενός ντόπιου οδοντογιατρού από τα Κουφάλια των Γιαννιτσών, του Κώστα Νοβάκη. Παθιασμένος ερευνητής, συγκέντρωσε μέσα στην τελευταία δεκαετία τη μουσική και τους στίχους εκατοντάδων σλαβόφωνων παραδοσιακών τραγουδιών, τα περισσότερα από τα οποία προορίζονταν να ξεχαστούν, ηχογραφώντας ηλικιωμένους -ως επί το πλείστον- γνώστες των τραγουδιών σε μια έκταση από τη Φλώρινα μέχρι τα πρόθυρα της Θεσσαλονίκης. Ο ίδιος τραγουδά και τα περισσότερα απ' όσα περιέχονται στα τρία CD -το πρώτο από τα οποία είχε κυκλοφορήσει, πειραματικά, μεταξύ γνωστών και φίλων εδώ και δυο χρόνια. Το αποτέλεσμα ήταν ενθαρρυντικό κι αποφάσισε να προχωρήσει στην «κανονική» έκδοσή τους. Βασική ορχήστρα είναι αυτή της οικογένειας Ζόρα, ενώ σε ορισμένα τραγούδια συμμετέχουν επίσης ένας ακορντεονίστας από τη Γευγελή κι ένας κλαρινίστας από τη Βογδάντσα της ΠΓΔΜ. […]






Ας δούμε τώρα τα ενδιαφέροντα σχόλια από μια συζήτηση στο Διαδίκτυο σχετικά με το παραπάνω κείμενο του Ιού:



...Διαβάζοντας αυτά ...αλλά και τα υπόλοιπα που λέει ο Κωστας Νοβάκης, ως άσχετος κομπιουτεράς και εγώ, απευθύνθηκα στην wiki για περαιτέρω λεπτομερειες...:Dhttp://en.wikipedia.org/wiki/Kostas_Novakis
..."The music is typical of the Greek province of Macedonia....
....Χτυπάω το πρώτο audio sample της wiki .... λοιπόν για να ακούσω μουσική από την "ελληνική επαρχία της Μακεδονίας", με τους "απαγορευμένους" στίχους που κατέγραψε ο Νοβάκης.
....Η μουσική του οποίου είναι ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ άλλου προϋπάρχοντος Σκοπιανού τραγουδιού... 
Aleksandar-Sarievski---Bog-da-ubiet-Debrani https://www.youtube.com/watch?v=Lfds51gjyMk

...Το οποίο έχει διαφορετικούς στίχους.. Ποιο είναι το αυθεντικό; Του Νοβάκη ή των Σκοπιανών; Δεν το "διέσωσαν" όπως έπρεπε οι Σκοπιανοί και το κατέγραψε αυθεντικότερα ο Νοβάκης; :D
... Το δευτερο audio ... θα έπρεπε να είναι το Σουλεϊμάνοβο ...

...Η μελωδία που τραγουδάει ο Νοβάκης είναι όντως το Σουλεϊμάνοβο όπως χορεύεται μέχρι και σήμερα, η εισαγωγή όμως (με τα Βουλγάρικα ακκορντεόνια ) παραπέμπει στο …δημοφιλές Κομιτατζίδικο ... που αναφέρεται στα Μπίτολα (Μοναστήρι ) της FYROM ...

..Ως πρός το τρίτο τον "Μητσο τον Βοεβοδα", πού να ξέρω ο φουκαράς από που προήλθε, αρκούμαι μόνο να υποθέσω ότι μάλλον εννοεί τον "Μήτσο τον Κομιτατζή", διότι Βοεβόδας επί Τουρκοκρατίας ήταν τίτλος αντίστοιχος του Πασά, ο οποίος ασκούσε διοικητικά καθήκοντα, ...ενώ πριν την Οθωμανική κατάκτηση στις Σλαβικές γλώσσες σήμαινε " αυτός που ηγείται ...πολεμιστών "....( βλέπε Σερβική επαρχία της Βοϊβοντίνας ).
...Θεωρώ την καταγραφή της μουσικής παράδοσης πολύ σημαντικό πράγμα. Οποιαδήποτε πρόσθεση ξένου στοιχείου καθιστά αυτομάτως την προσπάθεια καταγραφής ΑΝΕΝΕΡΓΗ. Πολύ περισσότερο όταν αναφερόμαστε σε ένα αποτέλεσμα που δημιουργεί στον ακροατή που δεν έχει υπόψη του το πρωτογενές υλικό της παράδοσης της Μακεδονίας μας, την εντύπωση της ΕΝΟΤΗΤΑΣ και ΟΜΟΙΟΜΟΡΦΙΑΣ με στοιχεία φερμένα από έξω. Και στην συγκεκριμένη περίπτωση εκ της Σκοπιανής φάμπρικας που μέχρι και το "Τσιφτετέλι Τούρκικο" του Καζαντζίδη το έχει βαπτίσει ...Μακεδονικό. 

[Σημ. ΔΕΕ: Stani Mome Da Zaigras - Macedonian Song

και εδώ το αυθεντικό τούρκικο kalenin bedenleri:


Εγώ θέλω να πιστεύω ότι ο Κώστας Νοβάκης, έπεσε θύμα των Σκοπιανών μουσικών και ενορχηστρωτών, που ως επί το πλείστον χρησιμοποίησε, οι οποίοι έφεραν μουσικά στοιχεία ΞΕΝΑ προς την παράδοση της Μακεδονίας μας. (δεν χρειάζεται πάντως να με ευχαριστήσει για τις επισημάνσεις μου, τις κάνω καλόπιστα :wink:
...Με αποτέλεσμα; ....Παραδοσιακοί χοροί και τραγούδια της Μακεδονίας μας, όπως τα " Παρδαλά Τσουράπια ", να γίνονται αγνώριστοι και ΑΔΥΝΑΤΟΝ να χορευτούν, κατάλληλοι δε μόνο για "ευήκοα ώτα" Σκοπιανών προπαγανδιστών της διασποράς που δεν γνωρίζουν ούτε να τα χορεύουν ούτε αποτελούσαν ποτέ μέρος της παράδοσής τους...
Sareni corapi https://www.youtube.com/watch?v=73RjI2z41LY  (Αυτό είναι το αυθεντικό με τον Γιώργο Ουρούμη – Σημ. ΔΕΕ)

 https://www.youtube.com/watch?v=FLC9Oz2iWM0 (Σκοπιανό)


Τέλος .... είπαμε καλή η "καταγραφή" των στίχων από τον Νοβάκη, αλλά όχι να βάζουμε στίχους και στον Λυτό (πουστσένο) ...Ο "Λεβέντικος" δεν χορευόταν ποτέ με λόγια ..είναι δύσκολος χορός.  Άμα βάλουμε έναν τραγουδιστή δίπλα στον κλαριντζή, τι να πρωτοκάνουν και οι καψεροί οι χορευτές! ...Αυτά γίνονται μόνο στις ταινίες του ...Κουστουρίτσα ... :D
Iano Ianovitse  https://www.youtube.com/watch?v=MgtavQR2bC4 […]


Αυτά είχε γράψει στις 19 Φεβρουαρίου του 2008 ο μπλόγκερ kukos με τα οποία συμφωνώ απολύτως. (*)

Ιδιαίτερο πάντως ενδιαφέρον έχει το σχόλιο ενός Βούλγαρου στο βίντεο που εμφανίζει το Γιόβανο-Γιόβανκε ως ‘Μακεδονικό» τραγούδι, επιμένοντας ότι είναι γνήσιο βουλγάρικο. Αφού έπεσε το σχετικό κράξιμο από σκοπιανούς ο Βούλγαρος τους απάντησε τα εξής …χαριτωμένα:


Македонистките сърбоманчета лаят, лаят срещу нас, измислят си история, крадат нашата, а пък албанската шпага влиза все по-дълбоко в задния им двор. Днес шиптърските мангали ще убият 5ма християни, утре 500, накрая 5000. И тогава ще се обърнете към майка България за помощ, ама ще е вече късно, мили ми заблудени безродници...

[Οι Σερβομανείς Μακεδόνες (εννοεί τους Σκοπιανούς, κατά το ελληνομανείς/γκρεκομάνι – Σημ. ΔΕΕ) γαυγίζουν, γαυγίζουν σε μας, κατασκεύασαν Ιστορία, κλέβοντας την δική μας, αλλά το αλβανικό μαχαίρι μπήγεται όλο και πιο βαθιά στην πλάτη τους. Σήμερα τα αλβανικά σκυλιά θα δολοφονήσουν πέντε Χριστιανούς, αύριο 500 και στο τέλος 5000. Και τότε θα τρέξετε στην Μητέρα Βουλγαρία για βοήθεια, αλλά τότε θα είναι αργά, αγαπητοί παραπλανημένοι αδελφοί…].

Το θέμα όμως έχει και συνέχεια. Το 1961 το τραγούδι είχε ενσωματωθεί (για να προσδώσει ατμόσφαιρα εποχής) στην σκοπιανή προπαγανδιστική ταινία  «Solunskite atentatori» (Οι βομβιστές της Θεσσαλονίκης)με θέμα τις βομβιστικές επιθέσεις που συνέβησαν στην Θεσσαλονίκη μεταξύ 28-30 Απριλίου 1903 από Βούλγαρους, οι οποίοι στην ταινία μεταμορφώνονται σε νεαρούς διανοούμενους «Μακεδόνες» αγωνιστές! 2
_________________________

  1. https://www.youtube.com/watch?v=WtzSaU7QpRc
  2. Τον Απρίλιο του 1903 μια ομάδα Βουλγάρων αναρχικών, οι «Γκεμιτζήδες» (Βαρκάρηδες), απόφοιτοι του βουλγαρικού δευτεροβάθμιου σχολείου της Θεσσαλονίκης, οργάνωσε βομβιστικές επιθέσεις στη Θεσσαλονίκη. Στις 28 Απριλίου, οι Γκεμιτζήδες κατέστρεψαν με δυναμίτιδα το γαλλικό επιβατηγό πλοίο «Γκουαλδακιβίρ» και τη νύκτα της 29 προς την 30 Απριλίου ανατίναξαν το κτίριο της Οθωμανικής Τράπεζας. με στόχο να προσελκύσουν την προσοχή των Μεγάλων Δυνάμεων στην οθωμανική καταπίεση στις περιοχές της Μακεδονίας και της Θράκης.

Φυσικά και οι Βούλγαροι έκαναν κάτι ανάλογο, σχετικά πρόσφατα, με προπαγανδιστικό βίντεο (εδώ: https://www.youtube.com/watch?v=oqCqbd8-4Xc), που μας μεταφέρει στο 1917 και τις αιματηρές μάχες του Α΄Παγκοσμίου Πολέμου στο μέτωπο της Δοϊράνης, όπου προβάλλεται ο ηρωϊσμός των Βουλγάρων στρατιωτών της 2ης Ταξιαρχίας πεζικού που πολέμησαν αντιμετωπίζοντας τις επιθέσεις 330.000 Άγγλων, Γάλλων και Σέρβων. Πρωταγωνιστεί και πάλι το εν λόγω τραγούδι, το οποίο, όπως μας υποδεικνύει έμμεσα ο αφηγητής, είναι καθαρά βουλγαρικό. 

Πιστεύω ότι οι αναγνώστες που δεν έχουν ασχοληθεί με αυτά τα θέματα, να πήραν μια ιδέα από το τι «παίζεται» με τα τραγούδια, τους χορούς και τις μουσικές στον χώρο της Μακεδονίας, αλλά και την ασύστολη προπαγάνδα επαγγελματιών «ντόπιων», οι οποίοι στηριζόμενοι στην άγνοια, ακόμη και την αδιαφορία του κόσμου στα ζητήματα αυτά, επιχειρούν να παρασύρουν κυρίως νεαρά άτομα στα παιχνίδια τους, προσποιούμενοι τους ενδιαφερόμενους για την διατήρηση της παράδοσης των ντόπιων, που αποδεικνύεται τελικά σκοπιανή! 

Το ακόμη χειρότερο με όλους αυτούς είναι ότι αλλοιώνουν και καταστρέφουν το ιδίωμα, τις τοπικές φορεσιές. τις μουσικές και τους χορούς των ντόπιων Μακεδόνων Ελλήνων, αντικαθιστώντας 'τα με σκοπιανά κακότεχνα υποκατάστατα, καταστρέφοντας την οπτική και ακουστική αισθητική τους και τελικά καταντούν ορισμένοι να χορεύουν σκοπιανά τσιφτετέλια στα πανηγύρια, τα οποία μάλιστα είναι τούρκικα, αλλά βαφτίστηκαν «μακεδονικά»!

Εάν αυτό δεν λέγεται ξεφτίλα, δεν ξέρω πώς αλλιώς μπορεί να ονομαστεί…

ΔΕΕ 16-7-2017


(*) Στο κείμενο του μπλόγκερ δεν έγιναν επεμβάσεις στην ορθογραφία, στους τόνους κλπ. Οι επισημάνσεις με κόκκινα είναι δικές μου.

Διαβατήρια έθιμα


Ρίχνει στη χύτρα όλο μαζί το στάρι
Τα σύμφωνα μετά.
Τά 'χει μουσκέψει αποβραδίς
στα όνειρα της μνήμης.
Τα ανακατεύει ελαφρά για να υποταχτούν
στων φωνηέντων την αιμάτινη γενιά
τη φύτρα της φωνής.

Σε άσπρη πετσέτα στεγνώνει το στάρι
από τα δάκρυα.
Τα καρυκεύει με θαυμαστικά,
τελείες, εισαγωγικά και άλλα
στίξεως σημεία.
Τα σερβίρει στο ιβουάρ τραπεζομάντιλο
της άγραφης σελίδας.

Τηρώντας τά κατά παράδοση διαβατήρια έθιμα
τα μοιράζει σιωπηλά όπως η μάνα την ανάσταση
κεράκια αναμμένα
για τους κεκοιμημένους.


Χρυσούλα Παπακυριάκου
από τη συλλογή Των γραμμάτων, 2017





ΠΗΓΗ...http://dreaming-in-the-mist.blogspot.gr

Το ρήμα "νιώθω"


Σε παρατηρώ συχνά να τρέχεις, κυρίως γύρω από τον εαυτό σου.

Προσπαθείς να κερδίσεις χρόνο. Τον χρειάζεσαι, λες. 
Μόνο για ν’ αναβάλλεις όσα θέλεις να κάνεις, λέω εγώ.

Φοβάσαι να ρισκάρεις με τις πιθανότητες μοιρασμένες. 
Θέλεις να γέρνουν υπέρ σου. Όλες για σένα.

Δεν παίζεις αν δεν έχεις εξασφαλίσει τη νίκη. 
Πόσο αξίζει, αλήθεια, όταν είναι προκαθορισμένη;

Πόσος φόβος υπάρχει στο “έχασα”
Πόση ματαιοδοξία κρύβεται στο “κέρδισα”;

Παίξε το παιχνίδι και πες “ένιωσα”.

Νιώσε τόσο τη χαρά όσο τον πόνο, τόσο την ευτυχία όσο τη δυστυχία.

Δώσε την ευκαιρία στην ψυχή σου να επουλώσει τις παλιές πληγές.

Όσο δεν τις εκθέτεις στο φως, σιγοτρώνε εσένα στο σκοτάδι.

Γιατί ό,τι μένει κρυφό, δεν μπορεί να το βρει κανείς.

Ούτε καν εκείνος που θέλει να το γιατρέψει.

Σα να σε βλέπω. Ταράζεσαι στην ιδέα να νιώσεις. Στέκεσαι μουδιασμένος.
Πότισαν τα μέσα σου τρόμο. Έμεινε μόνη η παρόρμηση να πενθεί το ένστικτο.

Κροτάλισε ο θάνατος του αυθόρμητου και το ρίσκο πνίγηκε στη θάλασσα της ατολμίας
Δε θέλεις τους κίνδυνους της ελευθερίας. Μόνο η σιγουριά πως δε θα βγεις χαμένος σε νοιάζει.

Δεν ξέρεις πως έχεις ήδη χάσει το μόνο πράγμα που δεν μπορείς ποτέ να φέρεις πίσω, τον χρόνο.
Χρόνο να ζήσεις μουσκεμένος από στιγμές μέχρι το κόκκαλο.

Το ρήμα νιώθω δεν αρκείται στα λόγια, δε χορταίνει με τη φαντασία.
Απαιτεί να γίνει βίωμα, ανάγκη, θέλω.

Γι’ αυτό να δοκιμάζεις συναισθήματα, να αντιλαμβάνεσαι με τις αισθήσεις σου.

Να προσπαθείς να μάθεις τις γεύσεις του έρωτα, τα άρωμα της προσμονής, τις εικόνες της φυγής, τα αγγίγματα της αγάπης, τα σφυρίγματα της ενοχής.

Να δίνεις στον εαυτό σου αφορμές που μπορεί να γίνουν δυνατές αναμνήσεις ή βαθιές πληγές, μαθήματα ζωής ή αξέχαστες ιστορίες, ανεξίτηλες μνήμες ή θολά στιγμιότυπα.

Κι όταν ο χρόνος στην κλεψύδρα της ζωής σου τελειώσει σε ρωτήσουν:
“Τι έκανες εσύ στη ζωή σου;” , απάντησε τους:

“’Ενιωσα”.



Κείμενο: Ιωάννα Γκανέτσα 





Θάνος Ανεστόπουλος - «Οι ονειροπόλοι»


Ο Θάνος Ανεστόπουλος μελοποιεί το ποίημα «Οι ονειροπόλοι» του Γιώργου Μυλωνογιάννη

Νικημένοι... Και όμως δεν δώσαμε μάχη
μήτε καν στον ορίζοντα φάνηκε εχθρός,
ενώ θα 'πρεπε να 'μαστε πάντοτε μπρος,
σε σκιές και σε φάσματα στρέφουμε ράχη...
Η δειλία χαράζει το κάθε μας βήμα
κι' όλοι ζούμε με τ' όνειρο κάποιας φυγής,
μας πειράζει στα μάτια το φως της αυγής,
τραγουδάμε το χάρο, ποθούμε το μνήμα.

Μεθυσμένοι... Χωρίς ούτε στάλα να πιούμε,
τη φωτιά μας δε σβήνει κανένα πιοτό,
θα 'ρθει ώρα να βρούμε τη λήθη σ' αυτό,
τώρα όμως δεν ξέρω και μεις τι ζητούμε.

Στο μεθύσι μας πάνω πιστεύουμε αλήθεια
ότι γίναμε κι όλας καινούριοι Θεοί,
τη ζωήν, ως τη ζούνε οι άλλοι θνητοί
τη χλευάζουμε σαν μια χυδαία συνήθεια...

Γελασμένοι... Δεν το 'χαμε πριν καταλάβει,
πως μια μέρα θα 'ρχόνταν αυτός ο καιρός,
που κι ο ύστατος φίλος θα ήταν νεκρός...
Η ζωή δεν προσφέρει, ζητάει να λάβει.

Διαρκώς αυταπάτες και πάντα στο χέρι
λίγα πούπουλα, θύμηση μόνο σκληρή
της χαράς που πετάει και φεύγει ιλαρή
στον ορίζοντα πέρα, λευκό περιστέρι.

«Πού θα πας και τί ώρα θα γυρίσεις;»


Γράφει η Ντέμυ Κληρονόμου.

Όταν το παιδί μου δεν είναι ούτε αρκετά μικρό ούτε αρκετά μεγάλο…

Μπορεί να μην υπάρχει συχνότερο  και πιο καυτό θέμα μέσα σε μια οικογένεια  με παιδιά  που πλησιάζουν την εφηβεία ή βρίσκονται  στην εφηβεία από το θέμα της ώρας που το παιδί θα επιστρέψει στο σπίτι.

Αρκετά συχνά αυτό το θέμα πηγαίνει πακέτο με το άλλο μεγάλο θέμα που έχει  να κάνει με το πού θα πάει το παιδί στην έξοδο του από το σπίτι. Άρα λοιπόν  ο συνδυασμός είναι:

«Πού θα πας και τί ώρα θα γυρίσεις;».

Η ώρα της επιστροφής του παιδιού  στο σπίτι αποτελεί μια οικογενειακή σύμβαση που εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Φανταστείτε  ένα οικοδομικό τετράγωνο  όπου ζουν , ανάμεσα στις άλλες και δέκα οικογένειες με δεκαεξάχρονα παιδιά.

Ας πάρουμε για παράδειγμα ένα  παιδί που ετοιμάζεται να βγει Σάββατο βράδυ, κάποια στιγμή θα προκύψει το ζήτημα της ώρας της επιστροφής και θα αρχίσει το τελετουργικό ενός παζαρέματος.

Μπορεί στο ένα σπίτι οι γονείς να απαιτούν από το παιδί  τους να επιστρέψει  το αργότερο στις 12 τα μεσάνυχτα και στο διπλανό σπίτι οι γονείς να ζητούν από το παιδί τους να γυρίσει το αργότερο στις 1 τα μεσάνυχτα. Πώς επιλέγεται η ώρα εκκίνησης; Από την πλευρά του παιδιού τα πράγματα  είναι πιο συχνά ξεκάθαρα, π.χ., θα γυρίσω στις 2:30  π.μ. γιατί η συναυλία τελειώνει στις 2. Όσο για τον γονιό ,τα κριτήρια της επιλογής της ώρας  εκκίνησης συνιστούν  ένα ανεξιχνίαστο μυστήριο, ή έστω μια μπερδεμένη ιστορία.

Πάντα είχα την απορία  για το πώς φθάνει ένας γονιός  στο σημείο να αποφανθεί: «Αυτή την ώρα πρέπει να γυρίσεις«!

Αυτό όμως που έχει μεγαλύτερη σημασία  είναι όλα αυτά , οι διάλογοι και οι διαπραγματεύσεις που διαδραματίζονται  σε ένα κλίμα αδιέξοδης αντιπαράθεσης  και  την ευθύνη για τη δημιουργία  αυτού του κλίματος τη φέρουν αποκλειστικά  οι γονείς. Πολλές φορές έχω αναρωτηθεί  γιατί να υπάρχουν γονείς που να ενδιαφέρονται περισσότερο για την αντιπαράθεση  και λιγότερο για την συμφωνία  και την συνεργασία με τα παιδιά τους.

Το εύλογο ερώτημα είναι: Πότε είναι αρκετά κανείς έτοιμος για να κάνει το επόμενο βήμα στην ζωή του; Νομίζω τελικά ό,τι το ίδιο ισχύει και για τα βήματα της ζωής μας με το παιδί. Ποτέ δεν είμαστε εντελώς έτοιμοι για το επόμενο βήμα , αλλά αν περιμένουμε να νιώσουμε εντελώς έτοιμοι  για να προχωρήσουμε, τότε θα δούμε την ζωή μας να περνάει από μπροστά μας, χωρίς να προλάβουμε να κάνουμε τίποτα από αυτά που θα θέλαμε να κάνουμε ή επιθυμούμε!



Το κείμενο έγραψε η Ντέμυ Κληρονόμου, μητέρα δύο μικρών παιδιών και απόφοιτη Παιδαγωγικών και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας γονέων και παιδιών!





Καλά ή κακά παιδιά;


της Ιουλιέτας Νταβέλα

Πότε ένα παιδί είναι καλό και πότε είναι κακό;

Έχουμε ποτέ αναρωτηθεί;

Δίνουμε έναν χαρακτηρισμό, και δεν σκεφτόμαστε πως επιδρά αυτό στο ψυχισμό του παιδιού, πως αυτό μπορεί να επηρεάσει τη συμπεριφορά του.

Αν ένα παιδί ακούει συνέχεια πως είναι κακό ή κάνει κακίες πράξεις, ταυτίζεται με το χαρακτηρισμό αυτό και συνεχίζει να έχει αυτή τη συμπεριφορά για να κερδίσει την προσοχή των άλλων. Εκπαιδεύεται και προσαρμόζεται.

Οικειοποιείται τον ορισμό.

Από την άλλη πλευρά αν ένα παιδί ακούει συνέχεια πως είναι καλό. Ταυτίζεται με αυτό και δεν επιτρέπει ποτέ στον εαυτό του να ξεφύγει από αυτό που κάποιοι έχουν ονομάσει καλή συμπεριφορά!

Τα παιδιά όμως είναι παιδιά. Και έχουν ανάγκη να νιώθουν ασφαλή και αποδεκτά από το περιβάλλον που μεγαλώνουν. Έχουν την ανάγκη να νιώθουν σημαντικά, να προσφέρουν να είναι «μεγάλοι».

Δεν υπάρχουν κανόνες που να ορίζουν τι είναι καλό και τι κακό. Υπάρχει ο διάλογος και η συζήτηση. Μπορούμε να εξηγήσουμε χωρίς να δίνουμε όνομα στην εκάστοτε συμπεριφορά. Να προσπαθούμε να εξηγήσουμε τι μπορεί να οδήγησε ένα παιδί στο να συμπεριφέρεται έτσι. Να τους δίνουμε βήμα να εκφράζονται ελεύθερα.

Να μην περιορίζονται, να μην νιώθουν παραγκωνισμένα.

Δεν υπάρχουν καλά ή κακά παιδιά!

Παιδιά μικρά με θέλω, επιθυμίες, επιλογές, γνώμες.

Παιδιά με ζωή!

Αυτά τα παιδιά υπάρχουν!

—-

Η Ιουλιέτα Νταβέλα είναι λογοθεραπεύτρια.




Derek Walcott, «Έρωτας κι έρωτας ξανά»


Θα 'ρθει καιρός

που μ' έξαρση

θα καλωσορίζεις τον εαυτό σου

σαν θα φτάνεις στη δική σου πόρτα,

στον δικό σου καθρέφτη,

κι ο ένας χαμογελώντας

θα καλωσορίζει τον άλλο

και κάτσ' εδώ θα λέει.

Τρώγε.

Θ' αγαπήσεις ξανά τον ξένο που ήταν ο εαυτός σου.

Δώσε κρασί.

Δώσε ψωμί.

Δώσε πίσω την καρδιά σου

στον εαυτό της, στον άγνωστο που σ' αγάπησε

όλη σου τη ζωή, που εσύ αγνόησες

για κάποιον άλλο, που σ' έχει αποστηθίσει.

Κατέβασε τα ερωτικά γράμματα απ' το ράφι,

τις φωτογραφίες, τα απελπισμένα σημειώματα,

ξεφλούδισε από τον καθρέφτη την εικόνα σου.

Κάθισε.

Απόλαυσε τη ζωή σου.



D. Walcott, «Έρωτας κι έρωτας ξανά»
(μτφρ.: Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ και Στέφανος Παπαδόπουλος, εκδ. Καστανιώτης)




ΠΗΓΗ...http://www.o-klooun.com

Ο σκοτεινός αξιωματικός


Εκείνο το πρωί το συναίσθημα ξύπνησε, σηκώθηκε, τεντώθηκε και μετά ξαναμαζεύτηκε, διπλώθηκε, κλείστηκε σε φάκελο και κίνησε για μέρος μακρινό.
Από σάκο σε σάκο, από αεροπλάνο σε καράβι, έφτασε στο λιμάνι προορισμού.
Ένα παιδί με ποδήλατο ήταν εκείνο που παρέλαβε το φάκελο και προσεκτικά τον έβαλε στο καλαθάκι μπροστά, να βλέπει τη διαδρομή. 
Ίσα που προλάβαινε να κάνει την παράδοση προτού νυχτώσει. 
Το πεντάλ γύρισε απαλά στην αρχή και σιγά-σιγά δυνάμωσε. Κι όσο η δύναμη μεγάλωνε στα πόδια του παιδιού, τόσο ο φάκελος χοροπηδούσε στην κορυφογραμμή που όριζε ουρανό, γκρεμό και θάλασσα. 
Από ’κει ψηλά μπορούσε να δει την άκρη του όρμου, γκριζοκόκκινη του δειλινού, σε κορνίζα λευκή. Στη μέση ο φάρος, σκοτεινός, σαν αξιωματικός κάποιας χαμένης σκακιέρας. Άλλα πιόνια δεν υπάρχουν. Μόνος ο φαροφύλακας είναι που στέκεται στην πόρτα· σκιά ανυπόμονη για τη νύχτα που ’ρχεται. 
-Δυναμώνει ο αέρας, σκέφτεται και κοιτάζει ψηλά τον σκοτεινό αξιωματικό και γύρω του τη θάλασσα να φουσκώνει, κουβέρτα δεύτερη στα βράχια. 
-Θα προλάβει; και η σκέψη του ταξίδεψε μακριά, δυνάμωσε δυο πόδια σε πεντάλ ποδηλάτου με καλάθι και φάκελο.
Δυνάμωσε τα πόδια και ξύπνησε τα δάχτυλα του παιδιού που βάλθηκε ευτυχισμένο να χτυπά το κουδουνάκι στο τιμόνι, να χοροπηδά στο κάθισμα, να στέκεται όρθιο στα πετάλια που κι αυτά χαιρόντουσαν το καρουζέλ της ζωής τους.

Ντριν, ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν! Ντριν! 
Ντριν, ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν! Ντριν!

-Να ’τος, προλαβαίνουμε, σκέφτηκε ξανά ο φαροφύλακας και φωτίστηκε το πρόσωπό του.

Ντριν, ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν! Ντριν! 
Ντριν, ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν! Ντριν, ντριν! Ντριν!

-Έλα παιδί μου γρήγορα! Έλα! Έλα, τρέξε, πάμε μαζί.
Κι ο μικρούλης, άφησε το ποδήλατο και με το φάκελο στα χέρια έτρεξε. Ετρεξε γρήγορα και με το φαροφύλακα έγινε πνοή που πέρασε την πόρτα και ολόκληρη τη στριφογυριστή σκάλα μέχρι ψηλά στην κορυφή με τα σκοτεινά παράθυρα.

-Έλα παιδί μου, μην αργείς. Άνοιξε το φάκελο. Διάβασε.
Και το παιδί άνοιξε το φάκελο και διάβασε. Διάβασε τη μία λέξη που ’ταν κρυμμένη μέσα εκεί. Τη διάβασε απαλά, με τη σιγουριά της ψυχής του. Τη διάβασε και αχλή φωτιά φάνηκε μπροστά τους.

-Διάβασέ την ξανά. Φώναξέ την!
Και το παιδί διάβασε ξανά τη λέξη, τη φώναξε και το συναίσθημα ξεδιπλώθηκε, πλημμύρισε το δωμάτιο όλο, φώτισε τα παράθυρα, έλαμψε ο σκοτεινός αξιωματικός και οι αχτίδες του ταξίδεψαν μακριά, φώτισαν τα κύματα, ξεσκέπασαν τα βράχια, υψώθηκαν στον ουρανό, έγιναν στέμμα στο κεφάλι του. Έλαμψε ο αξιωματικός στη νύχτα που έφτασε, φώτισε φουγάρα βαρύτονα από καράβια αλαργινά και κουδουνάκια απ’ τα ποδήλατα όλου του κόσμου. 
-Ντριν-ντριν! Ντριν-ντριν! Ντριν!





ΔΙΑΔΩΣΤΕ ΤΟ...